Mùa xuân của tôi
-- Vũ Bằng --
TIẾT 61,62
Quan sát những bức ảnh dưới đây và cho biết chúng thể hiện không khí mùa xuân của những miền nào trên đất nước ta
I. Đọc – tìm hiểu chung
Phiếu học tập số 1

Tác giả : Vũ Bằng (1913-1984)

- Tên khai sinh: Vũ Đăng Bằng
- Quê quán: Hà Nội
- Là nhà văn, nhà báo nổi tiếng từ trước năm 1945
- Sở trường: truyện ngắn, tùy bút, bút kí.
- Sau năm 1954, ông vừa viết văn, làm báo và hoạt động cách mạng


1913-1984
2. Tác phẩm
- PTBĐ: Biểu cảm
- Xuất xứ: Trích trong tập tuỳ bút - bút kí “Thương nhớ mười hai”.
- Hoàn cảnh sáng tác: Đất nước bị chia cắt, tác giả sống trong vùng kiểm soát của Mĩ Nguỵ, xa quê đất Bắc.
Tình cảm của con người đối với mùa xuân
Cảnh sắc đất trời mùa xuân từ sau rằm tháng giêng
Cảnh sắc và không khí mùa xuân
1
2
3
Bố cục: 3 phần
 Bài văn có sự liên kết chặt chẽ theo dòng cảm xúc hồi tưởng của tác giả.
Điền số thứ tự phù hợp vào các ô trống để sắp xếp lại các ý dưới đây theo trình tự được nói đến trong đoạn?
Bố cục

II. Đọc - hiểu văn bản
1. Tình cảm của con người đối với mùa xuân
Tự nhiên như thế: ai cũng chuộng mùa xuân. Mà tháng giêng là tháng đầu của mùa xuân, người ta càng trìu mến, không có gì lạ hết. Ai bảo được non đừng thương nước, bướm đừng thương hoa, trăng đừng thương gió; ai cấm được trai thương gái, ai cấm được mẹ yêu con; ai cấm được cô gái còn son nhớ chồng thì mới hết được người mê luyến mùa xuân.
1. Tình cảm của con người đối với mùa xuân
Từ ngữ : Chuộng, trìu mến, mê luyến
 Biểu cảm trực tiếp
- Ai bảo được
- Đừng thương
Ai cấm được
- Thương, yêu, nhớ
- Nghệ thuật: Điệp ngữ, tính từ biểu cảm trực tiếp  Nhấn mạnh tình cảm của con người đối với mùa xuân.
 Thể hiện sự nâng niu, trân trọng, thương nhớ, thuỷ chung với mùa xuân.
1. Tình cảm của con người đối với mùa xuân
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc
Liệt kê các chi tiết trong văn bản gợi tả những nét riêng của mùa
xuân đất Bắc - mùa xuân Hà Nội qua ngòi bút của tác giả vào bảng theo mẫu dưới đây:
Phiếu học tập số 2
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc
* Những nét riêng của mùa xuân đất Bắc - mùa xuân Hà Nội
- Mưa riêu riêu
- Gió lành lạnh
- Âm thanh: tiếng nhạn kêu, tiếng trống chèo, câu hát huê tình
Nhang trầm, đèn nến, bầu không khí gia đình đoàn tụ êm đềm
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc
Liệt kê các chi tiết trong văn bản gợi tả những cảm xúc mùa xuân trong lòng người qua ngòi bút của tác giả vào bảng theo mẫu dưới đây:
Phiếu học tập số 3
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc
* Cảm xúc mùa xuân trong lòng người
Nhựa sống ở trong người căng lên
Tim người ta dường như cũng trẻ hơn và đập mạnh hơn…
Y như những con vật … anh cũng « sống » lại và thèm khát yêu thương thực sự …
Trong lòng cảm thấy như … hoa mới nở, bướm ra ràng.
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc
Nghệ thuật:
+ Hình ảnh so sánh gợi cảm.
+ Giọng điệu sôi nổi, thiết tha cùng với điệp ngữ, liệt kê và dấu chấm lửng ở cuối câu.
 Nhấn mạnh các dấu hiệu điển hình của mùa xuân đất Bắc – mùa xuân Hà Nội.
Gợi một bức tranh xuân với không khí và cảnh sắc hài hoà, tạo nên một sự sống riêng của mùa xuân đất Bắc.
Theo em, tại sao Vũ Bằng trong hồi ức của mình lại gọi mùa xuân Bắc Việt là “mùa xuân của tôi”, “mùa xuân thần thánh của tôi”?
- “Cái mùa xuân thần thánh của tôi”.
 Tác giả cảm nhận được sức mạnh thiêng liêng kì diệu của mùa xuân đất Bắc.
3. Cảm nhận về mùa xuân sau rằm tháng giêng
Thảo luận nhóm
So sánh cảnh sắc, hương vị và không khí mùa xuân trước và sau rằm tháng giêng
Phiếu học tập số 3
3. Cảm nhận về mùa xuân sau rằm tháng giêng
- Cảnh sắc
- Hương vị
- Không khí
-> Nghệ thuật: Từ ngữ gợi tả, hình ảnh so sánh
+ Thể hiện sự tinh tế, nhạy cảm trước thiên nhiên của tác giả.
+ Miêu tả sự thay đổi chuyển biến của cảnh sắc không khí mùa xuân
III. Tổng kết
Mùa xuân của tôi
1.Nội dung
2.Nghệ thuật
Tình cảm của con người đối với mùa xuân
Cảnh sắc và không khí mùa xuân
Cảnh sắc đất trời mùa xuân từ sau rằm tháng giêng
Mạch cảm xúc lôi cuốn, say mê
Lựa chọn từ ngữ câu văn linh hoạt, biểu cảm, giàu hình ảnh
Có nhiều so sánh, liên tưởng phong phú, độc đáo, giàu chất thơ.
Hoạt động nhóm:
Vẽ sơ đồ tư duy về bài học
IV. Luyện tập
H
O
A
Đ
À
O
M
Ư
A
P
H
Ù
N
N
H
Ạ
N
H
À
N
Ộ
I
N
H
A
N
G
T
R
Ầ
M
C
Â
U
Đ
Ố
I
Đ
Ỏ
B
Á
N
H
C
H
Ư
N
G
TRÒ CHƠI Ô CHỮ
Câu 1: Tên loài Hoa biểu tượng cho mùa xuân miền Bắc?
Câu 2: Mưa hạt nhỏ, nhẹ hay xuất hiện vào ngày xuân?
Câu 3: Loại chim xuất hiện trong bài học, kêu vào ban đêm?
Câu 4: Địa danh được nói đến trong bài, quê hương của Vũ Bằng?
Câu 5: Tên loại nhang ngày tết ở miền Bắc?
Câu 6: Biểu tượng của mùa xuân, mọi nhà hay dán trước bàn thờ?
Câu 7: Loại bánh người Bắc hay dùng để cúng tổ tiên, hình vuông?
1
2
3
4
5
6
7
ĐA 1
ĐA 2
ĐA 3
ĐA 4
ĐA 5
ĐA 6
ĐA 7
V. Vận dụng
Vẽ tranh về mùa xuân

1. Đọc bài đọc thêm Xuân về (Nguyễn Bính, tr178) và cho biết trong bài thơ, bức tranh mùa xuân miền Bắc được nhà thơ miêu tả như thế nào?

2. Viết 1 đoạn văn khoảng 10 câu thể hiện cảm xúc của em về những vẻ đẹp riêng của mùa xuân trên quê hương em.
HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
- Sưu tầm bài hát, bài văn, bài thơ viết về mùa xuân.
- Soạn bài: Luyện tập cách làm bài văn biểu cảm
Tạm biệt các em!